Smarków. Kapliczka

Kapliczka zbudowana przez pana Jana Krupę w 2000 roku. Poświęcenia dokonano w 2008 roku. Moją rozmówczynią jest starsza, prawie osiemdziesięcioletnia pani. Z przejęciem odpowiada na zadane pytania. Żałuję, że mam tak mało czasu na wysłuchanie opowieści ciągnącej się niepostrzeżenie, a to o kapliczce, a to o czasach, które minęły… Nie wyczuwam oznak rozgoryczenia, wprost przeciwnie. Pytam o kapliczkę.– Wie pan co? Aaa tak se umyśloł ten gospodarz. Ni mom mówi co robić to będę budował sobie …

Smarków. Kapliczka Czytaj dalej »

Wola Stadnicka. Czerpalnia papieru

Czerpalnia położona była na terenie dóbr Końskie, oddalona od miasta na południe około 9 kilometrów, należała do rodziny Małachowskich. Administracją tych dóbr zajmowali się kolejno: Stanisław Małachowski w latach 1793-1838, Henryk Małachowski w latach 1838-1860 oraz Włodzimierz Małachowski w latach 1860-1870. Młyn papierniczy w Stadnickiej Woli z całą pewnością był czynny przed 1819 r., gdyż w aktach Urzędu Stanu Cywilnego w Końskich z tego roku znaleziono nazwiska papierników. Do uruchomienia zakładu przyczynili …

Wola Stadnicka. Czerpalnia papieru Czytaj dalej »

Końskie. Korespondencja z getta

Przypomnę tylko, że piętnastego października 1939 r. kreishauptmann Albrecht na terenie miasta utworzył Kolonię Żydowską z własną administracją. […] Kolonia Żydowska po kilkunastu miesiącach została przemieniona w getto. Z Księgi Gmin Żydowskich dowiadujemy się, że getto w Końskich powstawało w długim okresie czasu, ale wiosną 1940 r. ludność żydowska była już w getcie. [Grażyna Dymerska Żydzi koneccy, Końskie 1998] Całostka pocztowa stanowiąca ozdobę mojej filatelistycznej kolekcji, dotyczy więc krótkiego funkcjonowania …

Końskie. Korespondencja z getta Czytaj dalej »

Henryk Seweryn Zawadzki

Henryk Seweryn Zawadzki (4.12.1901 w Końskich syn Jadwigi i Jana z Zawadzkich – 8.06.1998 w Toruniu) – prawdziwie renesansowy humanista, człowiek wielkiego umysłu, wielkiej wiedzy i rozległych zainteresowań. Już od swych lat szkolnych był członkiem i działaczem organizacji niepodległościowych – tajnego skautingu i Polskiej Organizacji Wojskowej; w wojnie polsko-rosyjskiej 1920 wziął ochotniczy udział jako artylerzysta. Świadectwo dojrzałości uzyskał w Końskich w roku 1921; studia prawnicze na Uniwersytecie …

Henryk Seweryn Zawadzki Czytaj dalej »

Smarków. Krzyż przydrożny

Wędrując z Piasku w stronę Koziej Woli spotkać można kapliczkę. Usytuowana jest na początku wsi przy drodze od strony wschodniej. W pobliżu jakieś stare, umierające zabudowania. Zaciekawiła mnie niewielka, oryginalna tabliczka ceramiczna przyczepiona gwoździem do drewnianego krzyża.— Dzień dobry — ukłoniłem się przechodzącej kobiecie. Rozmówczyni, starsza pani (jak się później dowiedziałem prawie osiemdziesięcioletnia) odpowiedziała i zaczęła się rozmowa. — A na jaką intencję jest ta kapliczka?— To wie pan co. …

Smarków. Krzyż przydrożny Czytaj dalej »

Modliszewice koło Końskich. Dwór obronny

Na niewielkiej elipsoidalnej wysepce (około 73×45 m) od strony południowej ulokowany jest budynek dworu. Naukowcy uważają, że wzniesienie dworu można datować na lata dziewięćdziesiąte XVI wieku z inicjatywy Andrzeja Modliszewskiego. W okresie zaś wcześniejszym funkcjonował prawdopodobnie dwór drewniany (druga połowa wieku XV). Od strony północnej na poziomie I piętra nad otworem wejściowym zachował się majuskulny napis CHRISTUS REX FORTIS VENIT IN PACE ET D[EUS HO]MO FACTUS EST SI DEUS …

Modliszewice koło Końskich. Dwór obronny Czytaj dalej »

Podania Żydów o dowód osobisty 1930-1932

Dziesięć niepublikowanych dokumentów z lat 1930-1932, dziesięć podań mieszkańców Końskich. To chyba unikalny już dzisiaj zestaw dokumentów. Uzyskałem zgodę na publikację od właściciela dokumentów, przy okazji dowiedziałem się, że wypożyczone „nie powróciły” – pozostały dobre kopie.W latach dwudziestych i na początku trzydziestych – nazwą „dowód osobisty” określano dokument niezbędny do podróży zagranicznych. Pełnił on de facto rolę paszportu (i pomimo nazwy „dowód osobisty” na okładce, we wnętrzu nazywany już …

Podania Żydów o dowód osobisty 1930-1932 Czytaj dalej »

Radoszyce. Kaplica św. Rocha przy ul. Koneckiej

Wzniesiona w I połowy XIX wieku, usytuowana na niewielkim wzniesieniu w rozwidleniu dróg do Kielc i Końskich. Kaplica jest budynkiem murowanym z kamienia założonym na planie prostokąta, trójbocznie zamknięta. Od zachodu w poziomie parteru, znajdują się dwie kolumny z profilowanymi gzymsami, dźwigające wydatny okap. Parter wieńczy gzyms, którego górne profile przechodzą w głowicę kolumn.  Radoszyce. Kaplica św. Rocha. Fotografia z około 1917 roku W szczycie tej elewacji znajduje się wnęka gdzie umieszczona …

Radoszyce. Kaplica św. Rocha przy ul. Koneckiej Czytaj dalej »

Kazanów Stary koło Końskich. Dwór obronny

W całości rozpoznany został dwór w Kazanowie Starym koło Końskich. Po wynikach prac archeologiczno-architektonicznych wiemy, że anonimowy dotychczas pagórek, znajdujący się naprzeciwko zespołu klasztoru pobernardyńskiego, kryje w sobie relikty dość skomplikowanej przestrzennie obronnej rezydencji, wzniesionej, zdaniem Edwarda Ćwiertaka, prawdopodobnie przez Marcina (+1587), być może przy współudziale Mikołaja (fundatora tutejszego klasztoru) Kazanowskich, w latach około 1540-1550 (E. Ćwiertak Murowany dwór obronny z XVI wieku …

Kazanów Stary koło Końskich. Dwór obronny Czytaj dalej »

Ruda Maleniecka, Leopold Staff i Julian Tuwim

W lecie 1913 roku Julian Tuwim przebywał na wczasach w Inowłodzu nad Pilicą. Tam dowiedział się, że znakomity poeta Leopold Staff przebywa na wakacjach w Rudzie Malenieckiej – postanowił tam go odwiedzić.Od dawna marzył o takim spotkaniu. Któregoś dnia, w lecie 1913 roku wynajął jakąś żydowską bryczkę w Tomaszowie Mazowieckim i z dwoma kolegami szkolnymi wyruszył w podróż. Jechali prawie całą dobę, zanocowali w Końskich i rankiem nazajutrz wyjechali do Rudy Malenieckiej. Zastali …

Ruda Maleniecka, Leopold Staff i Julian Tuwim Czytaj dalej »